Độ dày ảnh hưởng trực tiếp đến độ cứng, khả năng chịu tải, trọng lượng, phương pháp gia công và chi phí. Chọn quá mỏng có thể gây võng, rung hoặc móp; chọn quá dày làm tăng giá thành và khó gia công mà không cải thiện đáng kể hiệu quả sử dụng.
Bốn yếu tố cần xác định trước
- Tải trọng: tải tĩnh, tải động, lực va đập hoặc áp suất.
- Kích thước và khẩu độ: khoảng cách giữa các điểm đỡ càng lớn thì vật liệu cần cứng hơn.
- Môi trường: trong nhà, ngoài trời, ven biển, nhiệt độ cao hoặc hóa chất.
- Phương pháp chế tạo: cắt, chấn, hàn, lốc, dập hay gia công cắt gọt.
Chọn độ dày inox tấm
Tấm mỏng thường dùng làm ốp, vỏ máy và chi tiết trang trí. Tấm trung bình phù hợp bàn, máng, bồn nhỏ và chi tiết chấn gấp. Tấm dày phục vụ mặt bích, kết cấu, bồn áp lực hoặc chi tiết chịu mài mòn. Với mặt bàn hoặc vỏ thiết bị, cần xem cả hệ khung đỡ; một tấm mỏng trên khung dày đặc có thể cứng hơn tấm dày nhưng thiếu gân đỡ.
Chọn độ dày ống inox
Đối với ống dẫn chất lỏng, phải xét đường kính, áp suất làm việc, nhiệt độ, phụ cấp ăn mòn và tiêu chuẩn thiết kế. Không nên chọn chỉ theo độ dày milimet; hệ ống công nghiệp thường dùng cấp SCH. Đường ống trang trí hoặc lan can cần chú ý khả năng móp và độ cứng tại vị trí hàn, uốn.
Chọn độ dày hộp inox
Hộp vuông và chữ nhật được dùng làm khung. Khả năng chịu uốn phụ thuộc mạnh vào kích thước tiết diện và hướng đặt hộp, không chỉ độ dày thành. Hộp chữ nhật đặt cạnh cao theo phương chịu lực thường hiệu quả hơn. Với kết cấu quan trọng, cần tính toán thay vì áp dụng kinh nghiệm chung.
Bảng tham khảo định hướng
| Hạng mục | Yêu cầu ưu tiên | Lưu ý |
|---|---|---|
| Ốp trang trí | Phẳng, đẹp, nhẹ | Cần nền đỡ và màng bảo vệ |
| Bàn, kệ | Chống võng, dễ vệ sinh | Kết hợp gân và khung |
| Lan can | Cứng, chịu va đập | Kiểm tra mối hàn và neo |
| Đường ống | Chịu áp, kín | Theo tiêu chuẩn và cấp SCH |
| Bồn bể | Chịu áp lực thủy tĩnh | Tính gân tăng cứng |
Kiểm tra độ dày thực tế
Dùng panme hoặc thước đo siêu âm phù hợp. Cần phân biệt độ dày danh nghĩa và dung sai cho phép theo tiêu chuẩn. Nên đo nhiều vị trí, tránh chỉ đo tại mép hoặc khu vực có ba via.
Câu hỏi thường gặp
Inox càng dày càng tốt đúng không?
Không. Thiết kế tối ưu cần đủ độ bền với trọng lượng và chi phí hợp lý.
Có thể thay tấm dày bằng tấm mỏng có gân không?
Trong nhiều trường hợp có thể, nhưng cần tính toán hình dạng gân, khoảng cách đỡ và tải trọng.
